Week 37 samengevat: Nationale belangen, geopolitieke spanningen en duurzaamheidseisen bepalen steeds vaker de spelregels van internationale handel. Afgelopen week werd duidelijk hoe snel dat landschap verandert. De EU centraliseert exportcontrole op dual-use goederen; China voert als tegenmaatregel op EU-tarieven forse importheffingen in op Europees varkensvlees; en het risico op nieuwe handelsbarrières groeit door de recordexport van Chinees staal. Tegelijk stelt de EU strengere eisen aan ontbossingsvrije producten, wat exporteurs uit o.a. India direct raakt. 

Voor exporteurs betekent dit: wie geen grip heeft op compliance, herkomst en documentatie loopt risico op markttoegang te verliezen. Ook het blijven inzetten op één afzetmarkt wordt steeds risicovoller. Juist nu loont het om te investeren in marktdiversificatie, duurzame ketens en slimme productpositionering.

De vraag is niet óf, maar wanneer de volgende maatregel impact heeft op uw business. Tijd om vooruit te kijken en te anticiperen.

Belangrijkste artikelen:

Reuters: China steel exports poised for record high, risking further tariff backlash (vandaag)

Financial Times: EU consolidates export control powers to bypass Russia (vandaag)

Reuters: China’s retaliatory tariffs to squeeze EU pork producers (5 dagen geleden)

Hieronder een overzicht van de belangrijkste internationale handelstrends & ‑ontwikkelingen van de afgelopen week, met concrete duiding voor exporteurs + advies.

_________________________________________________________________________________________

1. Kernpunten
Thema/Wat is er aan de hand?

EU versterkt exportcontroletaken (dual‑use goederen):
De Europese Commissie centraliseert bevoegdheden voor exportcontroles, met name voor dual‑use goederen (zaken die zowel civiel als militair gebruikt kunnen worden). Er komt een nieuwe lijst, automatische EU‑wijde controles tenzij een lidstaat bezwaar maakt. Beslissing vanaf november 2025 richting verplichting voor exportlicenties.Financial Times 

Staalexport China stijgt recordhoogte → risico op meer tegenmaatregelen:
Ondanks tariefbelemmeringen, zwakke binnenlandse vraag en bouw‑/vastgoedproblemen, verwacht men dat China in 2025 tussen de 115‑120 miljoen ton staal zal exporteren, 4‑9% meer. Omzeilt deels maatregelen door lagere waarde of halffabricaten te exporteren. Reuters

China’s economie vertraagt, zwakke consumptie & import vanuit VS daalt sterk: In augustus was groei in industriële productie, retail en vooral export naar de VS aanzienlijk lager. Export naar andere markten compenseert deels. The Guardian+1 

Chinese anti‑dumping‑tarieven op EU‑varkensvlees: China legt tarieven tot ca. 62,4% op varkensvlees (o.a. orgaandelen) uit de EU, als tegenmaatregel op EU‑tarieven voor Chinese elektrische auto’s. Exporteurs in Nederland, Spanje, Frankrijk, Denemarken lopen risico. Reuters

EUDR & exporteisen rond ontbossing gaan zwaarder wegen: Bijvoorbeeld koffie uit India staat onder druk vanwege de EU Deforestation Regulation (vanaf 1 jan 2026). Kleine producenten en plantages zonder voldoende documentatie/geografische mapping lopen kans op uitsluiting. The Times of India

India‑EU FTA & onderhandelingen ronden aan: De 14e onderhandelingsronde tussen de EU en India zal plaatsvinden 6‑10 oktober in Brussel. Mogelijke winsten voor exporteurs als obstakels (tarieven, GI‑rechten etc.) overwonnen worden. The Economic Times

__________________________________________________________________________________________

2. Wat betekent dit voor exporteurs?

Deze trends wijzen op een aantal risico’s én kansen:

• Compliance & regelgeving worden cruciaal: Exporteurs moeten er steeds meer voor zorgen dat hun supply chain, producten en documentatie voldoen aan steeds striktere eisen (dual‑use controles, EUDR, anti‑dumpingregels). Voor bedrijven die dat niet op orde hebben, kan toegang tot belangrijke markten (EU, China, VS) snel worden beperkt.
• Bescherming ism & realisatie nemen toe: Tarieven en anti‑dumpingmaatregelen worden vaker ingezet. Wie afhankelijk is van één afnemer of markt loopt meer risico. Diversificatie van afzetmarkten wordt belangrijker.
• Marktverschuivingen mogelijk & opportuniteiten: Markten die nog minder beschermd zijn, of regio’s waar vraag groeit, kunnen kansen bieden. Bijvoorbeeld ASEAN‑landen, Afrika of landen in Midden‑Oosten/Centraal‑Azië kunnen alternatieve afzetstromen zijn.
• Kosten dreigen te stijgen: Door extra controles, certificeringen, verhoogde tariefdrempels, en mogelijk hogere transport/logistieke kosten (door langere routes, omwegen) zullen de kosten van export omhoog gaan. Margebeheer, prijsstelling en supply chain efficiency worden sleutels.

__________________________________________________________________________________________

3. Advies voor exporteurs

Om goed te profiteren van kansen en de risico’s te beperken:

1. Check compliance & documentatie nu

• Zorg dat voor elk exportproduct duidelijk is wat de regels zijn in de bestemmingsmarkt: welke licenties, certificaten, herkomstinformatie etc.
• Stel processen in om te voldoen aan EUDR, dual‑use regels, anti‑dumpingvereisten.

2. Diversifieer afzetmarkten

• Onderzoek groeimarkten die minder bloot staan aan protectionisme of die actief handelsverdragen sluiten (bijv. landen in Azië, Afrika, Latijns‑Amerika).
• Overweeg ook substituten voor productvarianten die onder zware tarieven of anti‑dumping vallen.

3. Volg handelsverdragen & onderhandelingen op de voet

• Bijvoorbeeld de EU‑India FTA: als succesvolle afronding, dan openingen. Zet in op betrokkenheid bij brancheorganisaties die meepraten in FTA onderhandelingen.
• Houd wijzigingen in EU controlebeleid en VS/EU raamwerken in de gaten.

4. Strategie rond productpositionering

• Overweeg of je producten kunt aanpassen: hogere veredeling, meer toegevoegde waarde, keurmerken, duurzaamheidsaspecten, “deforestation‑free” etc.
• In sectoren zoals landbouw/varkensvlees: zoek naar productvarianten of markten waar anti‑dumping of retalitatie maatregelen minder hard werken.

5. Monitor kosten & marges zorgvuldig

• Zorg dat de extra kosten (tarieven, compliance, logistiek) verdisconteerd zijn in prijsstelling.
• Onderhandel indien mogelijk langetermijncontracten met leveranciers en afnemers om onzekerheden te beperken.

_________________________________________________________________________________________

4. Vooruitblik / Stelling Stelling: Exporteurs die niet investeren in compliance & alternatieve markten zullen de komende jaren aanzienlijke marktkansen mislopen — vooral in de EU, VS en bij grote machtsblokken, waar regelgeving steeds diffuus en streng wordt. Vooruitzicht: De trend van versterkte controle (qua export, duurzaamheid, anti‑dumping) zal zich verder doorzetten. We zullen meer fragmentatie zien in handelsroutes (China+1 etc.), en exporteurs die flexibel zijn zullen hier sterker uitkomen.